Zaburzenia motywacji: apatia, abulia, adynamia, mutyzm akinetyczny – wyjaśnienie pojęć

Jednym ze skutków uszkodzenia płatów czołowych w wyniku udaru lub urazu mózgu może być spowolnienie, apatia i obniżenie motywacji do działania (napędu, inicjatywy). Możemy spotkać się z kilkoma zbliżonymi do siebie określeniami. Wyjaśnijmy sobie te pojęcia.

Motywacja, to według słownika języka polskiego „Zbiór czynników skłaniających do działania”. Możemy dodać, że jest to stan wewnętrzny wzbudzający chęć do osiągnięcia określonego celu. Motywacja wiąże się z inicjowaniem działań lub – inaczej mówiąc – z napędem do działania. W pewnym stopniu można te wyrażenia stosować zamiennie – brak motywacji to brak napędu, brak energii. Czytaj dalej Zaburzenia motywacji: apatia, abulia, adynamia, mutyzm akinetyczny – wyjaśnienie pojęć

Gdy chory po uszkodzeniu mózgu twierdzi, że nic mu nie jest – anozognozja

Niekiedy osoby cierpiące na zaburzenia funkcji poznawczych po udarze lub uszkodzeniu mózgu nie zdają sobie sprawy z tego, że coś im dolega. Zaprzeczają chorobie, zachowują się tak, jakby nic się nie stało. Osoba unieruchomiona może próbować wstawać z łóżka, a ktoś z zaburzeniami orientacji w terenie może chcieć wyjść z domu i wsiąść do samochodu. Wytłumaczenie choremu, że nie wolno mu pewnych rzeczy robić, jest bardzo trudne. Osoba niezdająca sobie sprawy z własnej choroby nie będzie też chciała brać leków ani uczestniczyć w terapii. Z tego powodu zaburzenie to bardzo utrudnia życie pacjentowi i jego bliskim. Czytaj dalej Gdy chory po uszkodzeniu mózgu twierdzi, że nic mu nie jest – anozognozja

Uszkodzenie płata czołowego (3) – Zespół przypodstawny (nadoczodołowy)

Zespół czołowy z części nadoczodołowej (zespół przypodstawny, zespół oczodołowy, zespół oczodołowo-czołowy, łac. syndroma baseofrontale, ang. orbitofrontal syndrome)

Jest to kolejny rodzaj zespołu płata czołowego, powstający na skutek uszkodzenia podstawnej i podstawno-przyśrodkowej części kory czołowej. Najczęstszą przyczyną takiego uszkodzenia nie jest udar mózgu, ale uraz, uszkodzenie mózgu na skutek np. wypadku komunikacyjnego. W takim wypadku uszkodzenie najczęściej obejmuje oba płaty czołowe. Często pierwszym zauważalnym objawem uszkodzenia tej części płatów czołowych jest utrata węchu, czyli tzw. anosmia. Cała reszta zaburzeń, dla rodziny często widoczna na pierwszy rzut oka, musi być oceniona przez neuropsychologa.

Wśród objawów neuropsychologicznych dominują zaburzenia osobowości i zachowania. Pacjent najczęściej jest pobudzony i łatwo popada w skrajne stany – od euforii do rozdrażnienia. Łatwo się rozprasza, ciężko mu skupić uwagę na jednym zadaniu.

Czytaj dalej Uszkodzenie płata czołowego (3) – Zespół przypodstawny (nadoczodołowy)

Proste ćwiczenie na pamięć, koncentrację uwagi i spostrzegawczość

Mam takie osobiste skrzywienie – w terapii lubię wykorzystywać zadania i sprzęty, które nie zostały specjalnie stworzone do terapii neuropsychologicznej lub logopedycznej, ale takie, które każdy ma w domu lub może je bez problemu kupić w pierwszym lepszym sklepie.

Zaczynając nowy dział zawierający propozycje ćwiczeń dla osób z zaburzeniami poznawczymi i z afazją, na pierwszy ogień wzięłam zwykłe wykreślanki, takie, które można kupić w każdym kiosku. Czytaj dalej Proste ćwiczenie na pamięć, koncentrację uwagi i spostrzegawczość

Uszkodzenie płatów czołowych (2) – Zespół grzbietowo-boczny

Udar płata czołowego może swym zasięgiem obejmować grzbietowo-boczną powierzchnię kory mózgowej.

Grzbietowo-boczna część płatów czołowych odpowiada za funkcje wykonawcze, planowanie i stosowanie strategii. Osoby, u których doszło do uszkodzenia tej okolicy są apatyczne, jakby pozbawione woli życia, gubią się podczas wykonywania wieloetapowych czynności. Jeżeli uszkodzeniu uległa lewa półkula – widoczne są deficyty w zakresie pamięci słownej, a jeżeli uszkodzenie obejmuje prawy płat czołowy, wspomnianym zaburzeniom towarzyszą trudności w przetwarzaniu informacji przestrzennych.

Zespół grzbietowo-boczny to najczęściej występujący typ uszkodzenia płatów czołowych występujący m.in. przy zamkniętych urazach mózgu (np. w wyniku wypadku samochodowego). Czytaj dalej Uszkodzenie płatów czołowych (2) – Zespół grzbietowo-boczny

Uszkodzenie płatów czołowych (1) – informacje ogólne

Płaty czołowe to największa i najbardziej zróżnicowana część mózgu. Uszkodzenie płatów czołowych w wyniku udaru lub urazu może zaburzać funkcje językowe, pamięciowe, emocjonalne i wykonawcze. Zespół zaburzeń po uszkodzeniu płatów czołowych nazywa się często zespołem czołowym lub zespołem płata czołowego. W kontekście uszkodzenia płata czołowego mówi się najczęściej o zaburzeniu funkcji wykonawczych, czyli zachowań związanych z rozumowaniem, planowaniem, samokontrolą i rozwiązywaniem problemów. Czytaj dalej Uszkodzenie płatów czołowych (1) – informacje ogólne

Człowiek po udarze nie staje się głupszy!

Osoby cierpiące na zaburzenia poznawcze po udarze lub urazie mózgu, zwłaszcza te mające afazję, bardzo często zderzają się z negatywnymi reakcjami otoczenia. Ponieważ ludzie po udarze mają zmieniony wygląd, sposób zachowania i komunikowania się, często są traktowani przez innych jako chorzy psychicznie lub upośledzeni umysłowo.

 Tymczasem
 zaburzenia poznawcze po udarze to nie upośledzenie umysłowe!


Dlatego należy cierpliwie i dobitnie tłumaczyć: Zaburzenie językowe jakim jest afazja nie upośledza intelektu.  Czytaj dalej Człowiek po udarze nie staje się głupszy!

Eye-Search – komputerowa terapia zaburzeń wzroku po udarze mózgu

Eye-search  (http://www.eyesearch.ucl.ac.uk/es/es_whatis.php) to internetowy zestaw zadań percepcyjnych dla pacjentów z zaburzeniami wzroku, spostrzegania i problemami wzrokowo-przestrzennymi. Ćwiczenia przeznaczone są głównie dla osób z widzeniem połowiczym lub kwadrantowym (hemianopsja lub kwandratopsja) oraz z zespołem zaniedbywania stronnego. 

laptop user 1 1241192 1 300x225 - Eye-Search - komputerowa terapia zaburzeń wzroku po udarze mózgu

Czytaj dalej Eye-Search – komputerowa terapia zaburzeń wzroku po udarze mózgu

Zespół zaniedbywania stronnego – przykład badania diagnostycznego (video)

Prezentowany tu film jest uzupełnieniem artykułu o zespole zaniedbywania lewostronnego. Osoba badana została poproszona o przekreślenie wszystkich kresek na kartce. Zaczyna zadanie od prawej strony. Video urywa się, nie pokazując tego, co najważniejsze. Przeciętny pacjent cierpiący na zespół pomijania stronnego w tym momencie odłoży długopis i z pewnością powie, że skończył zadanie – wszystkie kreski zostały skreślone! Osoby z ciężkim zespołem zaniedbywania mogą skreślić tylko kilka kresek z prawej strony. Im lżejsza postać zaburzenia, tym więcej skreślonych kresek także po lewej stronie. Czytaj dalej Zespół zaniedbywania stronnego – przykład badania diagnostycznego (video)

Konfabulacje w zaburzeniach pamięci

Konfabulacja jest zaburzeniem pamięci, na skutek którego w pamięci pacjenta pojawiają się nieprawdziwe wspomnienia. Osoby konfabulujące w odpowiedzi na pytania o bliższą lub dalszą przeszłość przytaczają fakty nigdy nie zaistniałe lub takie, które miały miejsce w rzeczywistości, ale wydarzyły się w innym miejscu i czasie. Nierzadko konfabulacje są zlepkiem prawdziwych wspomnień,  fragmentów zasłyszanych informacji i wytworów wyobraźni.


Konfabulacje mogą występować w przypadkach amnezji w przebiegu różnych zaburzeń, np. pęknięcia tętniaka tętnicy łączącej przedniej, udaru uszkadzającego podstawne części płatów czołowych, choroby Korsakowa, niedotlenienia mózgu. Ich występowanie wiąże się z uszkodzeniem płatów czołowych. Konfabulacje mogą współwystępować z innymi zaburzeniami pamięci lub mogą być samodzielnym objawem.

Koniecznie należy pamiętać, że konfabulacje są wynikiem uszkodzenia mózgu, a nie objawem złej woli pacjenta. Osoba chora nie zmyśla, lecz szczerze wierzy, że to, co mówi jest prawdą. Czytaj dalej Konfabulacje w zaburzeniach pamięci